تاریخچه پدید آمدن کپسول های آتش نشانی-خانه حریق ایران
تاریخچه پدید آمدن کپسول های آتش نشانی
جولای 31, 2021
علائم اختصاری نقشه اعلام حریق
علائم اختصاری طراحی سیستم اعلام حریق
اکتبر 13, 2021

سیستم اعلام حریق چیست؟

سیستم اعلام حریق چیست

 

سیستم اعلام حریق

 

سیستم اعلام حریق (fire alarm system) مجموعه ای از قطعات الکترونیکی است که وظیفه آشکارسازی و هشدار حریق را بر عهده دارند، این سیستم شامل تجهیزاتی مانند آشکارسازها و یا همان دتکتورها (دود، حرارت، شعله و گاز) جهت تشخیص علائم حریق و  آژیرها و فلاشرها جهت هشدار دادن و درگاه های ارتباطی, مراکز کنترل و تکرار کننده و سایر تجهیزاتی که به نوعی جهت آشکارسازی و هشدار حریق است تشکیل شده است.

با در نظر گرفتن زمان مورد نیاز برای رسیدن نیروهای امدادی به محل و شروع عملیات اطفای حریق, اهمیت وجود سیستم های کشف و اعلام آتش سوزی آماده به کار کاملا محسوس و تاثیر آن در کنار آموزش رفتار در شرایط اضطراری, وجود تجهیزات خاموش کننده و مهارت استفاده آنها برای افراد حاضر در محل, ضرورتی غیر قابل انکار است.

 

اعلان حریق و یا اعلام حریق؟

به راستی کدام کلمه درست است؟اعلان یا اعلام؟

اعلان: در لغت به معنای آشکار کردن و ظاهر کردن (لغت نامه دهخدا(

اعلام: در لغت به معنای آگاه کردن یا هشدار دادن (لغت نامه دهخدا(

در سیستم‌های اعلان‌حریق عمل آشکار‌کردن و آگاه‌کردن اتفاق می‌افتد، اصطلاح صحیح سیستم اعلان حریق می باشد.

برای تجهیزاتی مانند آشکارسازها و مرکز‌کنترل بهتر است از اصطلاح اعلان‌حریق استفاده نمود. مانند آشکارساز دود اعلان‌حریق، شستی‌ اعلان‌حریق، کنترل‌پنل اعلان‌حریق و

برای تجهیزاتی مانند آژیر و فلاشرها می‌توان از اصطلاح اعلام‌حریق استفاده نمود. مانند آژیر اعلام‌حریق، فلاشر اعلام‌حریق و

اعلان حریق درسته یا اعلام حریق؟
 

انواع سیستم های اعلام حریق:

ابتدا باید بیان کنیم که سیستم اعلام کننده حریق از نظر نحوه آغاز به دو صورت دستی و خودکار وجود دارد:

سیستم دستی:

سیستمی است که شامل کاشف خودکار نیست و هشدار فقط از طریق دست توسط انسان آغاز می شود. در واقع این سیستم بدون اپراتور کارایی ندارد. تمام ساختمان هایی که سیستم خودکار دارند الزاما باید سیستم دستی هم داشته باشند.

سیستم اتومات (خودکار): 

سیستمی است که دارای یک سری حسگر است که به یک یا چند محصول حریق حساس هستند و در صورت حس کردن آن ها به صورت خودکار فعال می شوند. سیستم خودکار شامل دو سیستم موضعی و مرکزی نیز می باشد.

  • سیستم اتومات موضعی (انفرادی): به این صورت است که بر روی آشکارساز ها آژیر هشدار نصب شده است. کاشف های موضعی باید دارای طول عمر 5 سال و باتری مناسب جهت استفاده باشند.
  • سیستم خودکار مرکزی: دارای پنل مرکزی هستند و آشکارساز ها سیگنال را به پنل و پنل به آژیر ها و غیره می رساند.

انواع سیستم خودکار مرکزی:

سیستم اعلام حریق متعارف (Conventional): 

هنگام مراجعه به سیستم های اعلام حریق، به احتمال زیاد اصطلاح سیستم متعارف یا معمولی یا کانونشنال را خواهید شنید. یک سیستم متعارف به واسطه یک ریموت اندیکاتور منطقه آشکارساز فعال یا نقطه تماس دستی را شناسایی می کند. در واقع در سیستم متعارف یا کانونشنال منطقه حدودی حریق مشخص می شود.

 سیستم اعلام حریق آدرس پذیر (Addressable):

یک سیستم اعلام‌حریق آدرس‌پذیر از مجموعه‌ای از آشکارساز‌های آتش و دستگاه‌هایی ساخته شده که به یک صفحه کنترل‌مرکزی متصل می‌شوند. با استفاده از سیستم های آدرس پذیر، هر دستگاه دارای یک آدرس یا مکان است، که این امکان را می دهد تا آشکارساز دقیق مکان حریق ایجاد شده را به سرعت شناسایی کند. به عبارتی دیگر در سیستم  آدرس پذیر به طور دقیق قطعه ای که دچار حادثه شده است را مشخص می کند. به نوعی از سیستم اعلام حریق آدرس پذیر سیستم اعلام حریق هوشمند نیز گفته می شود.

 

سیستم اعلام حریق چگونه کار می کند؟

سیستم های اعلام حریق جهت هشدار وقوع آتش سوزی اختراع شده اند. سیستم های امروزی به صورت اتوماتیک کار کرده و با استفاده از سیگنال هایی که از طریق سنسورهای دود و آتش دریافت می کنند آن را به صورت خودکار به کنترل پنل دستگاه اعلام نموده و از آنجا فرمان به سیستم های هشدار دهنده رسیده که برخی از این هشدارها به صورت صوتی و بعضی به صورت بصری هستند. این سیستم ها پس از وقوع آتش سوزی قادر به تماس با مرکز آتش نشانی نیز بوده و باعث می شوند تا نیروهای کمکی هرچه سریع تر خود را به محل وقوع حادثه برسانند. در سیستم های اتوماتیک آدرس پذیر، تمامی عناصربا یک کد یا آدرس مشخص شده اند و طبق این کد ، کنترل پنل دستگاه مکان وقوع آتش را مشخص می نماید. به همین دلیل مکانی که در آن حادثه رخ داده است به سرعت شناسایی شده و امکان انجام اقدامات لازم وجود خواهد داشت.

اما سیستم های اعلام حریق اتوماتیک معمولی نیز وجود داشته که در آنها زون های مختلفی در ساختمان تعریف می گردد و در هر یک از این مناطق معرفی شده تعدادی دتکتور، شستی و آژیر نصب شده که در نهایت این اجزا به سیستم اعلام حریق متصل می شوند. در صورتی که حادثه آتش سوزی در ساختمان اتفاق بیفتد، زنگ هشدار همان منطقه شروع به هشدار دادن کرده و در صورتی که سیگنال قطع نگردد آژیر سیستم فعال خواهد شد.

امروزه سیستم های اعلام حریق بی سیم نیز در بازار وجود دارند که در آنها برای اتصال سنسورها و دستگاه های مختلف با کنترلرها از ارتباطات ایمن استفاده می نمایند. در این سیستم ها نیازی به انجام کابل کشی نبوده و سیستم به صورت هوشمند محل وقوع حادثه را تشخیص داده و شروع به هشدار دادن می نماید.

تفاوت سیستم متعارف و آدرس پذیر:

هر دستگاهی که به سیستم آدرس پذیر متصل است آدرس منحصر به فرد خود را دارد. با تشخیص آتش سوزی، آدرس دستگاه، در صفحه کنترل اصلی نشان داده می شود و به شما می گوید دقیقاً کدام دستگاه فعال شده است. با این کار می توانید مکان دقیق آتش سوزی را پیدا کرده و سریع خاموش کنید.

اما در یک سیستم متعارف، هیچ راهی برای تعیین محل دقیق آتش سوزی وجود ندارد. با این حال، با سیم کشی ساختمان خود در مناطق مختلف بر اساس زون بندی، می توانید یک ایده کلی از محل آتش سوزی دریافت کنید. به عنوان مثال اگر دو طبقه دارید، می توانید طبقه اول را به عنوان منطقه (زون) 1 و طبقه دوم را به عنوان منطقه (زون) 2 سیم کشی کنید. بنابراین اگر آتش سوزی در زون 1 باشد، می دانید که آتش در طبقه اول رخ داده است.

مقایسه دو سیستم متعارف و آدرس پذیر:

  1. عملکرد سیستم متعارف نسبت به سیستم آدرس پذیر پایین تر است.
  2. نصب سیستم متعارف نسبت به سیستم آدرس پذیر پیچیده تر است.
  3. قیمت خرید سیستم متعارف نسبت به آدرس پذیر کمتر است.
  4. تشخیص مکان حریق در سیستم آدرس پذیر دقیق و در سیستم متعارف حدودی می باشد.
  5. سیم کشی در سیستم های متعارف با دو سیم و در سیستم های آدرس پذیر به صورت حلقوی انجام می گیرد.
  6. سیستم های متعارف در مکان های کوچکتر و سیستم های آدرس پذیر در مکان های بزرگتر انجام می شود.
  7. سیستم های آدرس پذیر نسبت به متعارف از هوشمندی بالاتری برخودار است.

 

اجزای تشکیل دهنده سیستم اعلام حریق:

اگر بخواهیم به صورت جزئی تر به معرفی اجزای این سیستم بپردازیم باید به موارد مختلفی مانند مرکز کنترل یا کنترل پنل اعلام حریق، دتکتور (دود، حرارت، بیم دتکتور،ترکیبی، شعله)، شستی، زنگ اخبار، آژیر اعلام خطر، باتری پشتیبان، مقاومت انتهای خط، منبع تغذیه اصلی، منبع تغذیه ثانویه یا پشتیبان، ریموت و فلاشر اشاره کرد. تجهیزات متنوع دیگری نیز وجود دارند که به کمک آنها امکان تشخیص دود و آتش در ساختمان امکان پذیر بوده و عملکرد سیستم با همکاری این تجهیزات و قطعات امکان پذیر خواهد بود. در ادامه به معرفی تعدادی از اجزای مهم به کار رفته در سیستم اعلام حریق پرداخته شده است.

  • دستگاه کنترل پنل مرکزی (FACP):

واحد کنترل اعلام حریق، مرکز فرماندهی سیستم اعلام حریق را بر عهده دارد. ورودی‌های سنسورها، پردازش و خروجی‌ها در قسمت کنترل‌ مرکزی قرار گرفته و اعلام وضعیت‌های مختلف توسط این قسمت صورت می‌گیرد. اعلام وضعیت حریق و اعلام وجود نقص در سیستم در دستگاه پنل مرکزی مشخص می گردد.

  • منبع تغذیه اصلی :

منبع تغذیه اصلی که با جریان متناوب برق شهری شروع به کار می کند معمولا 120 تا 240 ولتی است.

  • منبع تغذیه ثانویه (پشتیبان) :

برای تامین برق مورد نیاز شامل باتری یا انواع منبع تغذیه اضطراری مثل ژنراتور می باشد. در مواقعی که منبع تغذیه اصلی دچار مشکل شود منبع تغذیه ثانویه وارد مدار می شود. باتری‌های کنترل پنل معمولا 2 عدد هستند که یا درون و یا بیرون کنترل‌پنل، در جعبه باتری قرار می‌گیرند.

  • شستی اعلام حریق:

شستی ها را در مسیرهای خروجی و پله هایی که به مکانی امن می رسند تعبیه می کنند. در مواقع ضروری طلق های روی در شستی را باید فشار داد. برای این شستی ها از رنگ هایی استفاده می شود که به راحتی قابل رویت باشند.  ارتفاع نصب شستی دستی از کف تمام شده ساختمان تا خط میانی شستی دستی 1تا1.2 متر باید باشد.

  • تجهیزات هشدار دهنده:

تجهیزات هشدار‌دهنده را در نوع سمعی و بصری تولید می‌کنند. در مکان‌هایی که افراد ناشنوا وجود دارند و یا سر و صدا باعث مشکلاتی می‌شود از هشداردهنده‌های بصری استفاده می‌شود. در سایر ساختمان ها معمولا از سیستم های هشدار دهنده سمعی یا صوتی استفاده می گردد.

  • دتکتور حرارتی:

دتکتورهای حرارتی سنسور حساس به گرما دارند و اگر  دمای محیط از حد مشخصی بیشتر شود سیستم اعلام‌حریق فعال می‌گردد.

  • دتکتور دود:

این دتکتورها نسبت به دود و سایر ذرات حساسیت نشان داده و با تشخیص این موارد سیستم اعلام‌حریق فعال می‌گردد. این دتکتورها در دو نوع اپتیکال و یونیزاسیون وجود دارند و نوع یونیزاسیون آنها ذرات دود موجب کاهش جریان الکتریکی موجود شده و سیستم اعلام خطر می نماید. دتکتورهای اپتیکال نیز در برابر ذرات بزرگتر از دود واکنش نشان داده و سیستم را فعال می نمایند.

  • رابط های ایمنی ساختمان سیستم اعلام حریق: 

با تاثیر‌گذاری بر روی گزینه‌هایی مثل جریان هوا، نور، کنترل فرآیند موجب می شود سیستم اعلام حریق قسمت هایی از محیط را کنترل کند. مثل باز و بسته کردن درب های اضطراری و غیره.

 

 

 

شماره تماس

جهت اطلاعات بیشتر و سفارش با شماره های 65829044,77-021 تماس حاصل فرمائید.

خانه حریق ایران ارائه دهنده خدمات و تجهیزات ایمنی و آتش نشانی

جهت مشاهده راه های ارتباطی با کارشناسان ما کلیک نمایید.

دیدگاه ها بسته شده است

با ما در تماس باشید.